Στην Αίθουσα «Προέδρου Γιάννη Ν. Αλευρά» του Μεγάρου της Βουλής, συνεδρίασε η Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Περιφερειών υπό την προεδρία του Εμμανουήλ Κόνσολα, με θέμα ημερήσιας διάταξης: «Οι υδατοκαλλιέργειες ως μοχλός Περιφερειακής Ανάπτυξης».
Κηρύσσοντας την έναρξη της Συνεδρίασης ο κύριος Κόνσολας δήλωσε μεταξύ άλλων: «…το συγκεκριμένο θέμα αφορά την εθνική οικονομία αλλά και τις προκλήσεις του μέλλοντος, όχι μόνο στις περιφέρειές μας και της χώρας γενικότερα, αλλά και στην Ευρώπη και πιο μακριά όπου γίνεται η συζήτηση σε παγκόσμιο επίπεδο…»
Εκ μέρους των παραγωγών, τα μέλη της Επιτροπής ενημέρωσαν εκπρόσωποι της ΕΛΟΠΥ, Απόστολος Τουραλιάς, Πρόεδρος, Σπύρος Γιαννουλάτος, Αντιπρόεδρος, Ιωάννης Χεκίμογλου, Γενικός Γραμματέας, Δημήτριος Παπαπαναγιώτου, Μέλος και ο Γεώργιος Πιττάκας, Πρόεδρος της Ένωσης Μικρομεσαίων Ιχθυοκαλλιεργητών (ΠΑΝΕΜΜΙ)
Επίσης οι: Σπύρος Πρωτοψάλτης, Γενικός Γραμματέας ΥΠΑΑΤ, Άλκηστις Παρπούρα, Προϊσταμένη της Γενικής Διεύθυνσης Αλιείας ΥΠΑΑΤ, Ευθυμία Γιόκαλα, Προϊσταμένη της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Προγράμματος «Αλιεία, Υδατοκαλλιέργεια και Θάλασσα» ΥΠΑΑΤ, Αλέξανδρος Καχριμάνης, Περιφερειάρχης Ηπείρου, Κωνσταντίνος Αποστολόπουλος, Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας, Κτηνοτροφίας και Αλιείας Στερεάς Ελλάδας, Φιλήμονας Ζαννετίδης, Αντιπεριφερειάρχης Πρωτογενή Τομέα Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, Παρασκευάς Βλάχος, Δήμαρχος Φιλιατών Θεσπρωτίας, Παναγιώτης Ταγκαλής, Δήμαρχος Δελφών, και Σάββας Χατζηνικολάου, Υδροβιολόγος – Ιχθυολόγος της εταιρείας “ΛΑΜΑΡ ΑΕ”.
Οι βουλευτές-μέλη της Επιτροπής παρακολούθησαν με ενδιαφέρον τις εισηγήσεις των εκπροσώπων του κλάδου, αναγνωρίζοντας τη θετική σημασία και το ισχυρό αποτύπωμα της ιχθυοκαλλιέργειας στην τοπική οικονομία και τη αποκέντρωση, με τη συγκράτηση του πληθυσμού στις νησιωτικές και ακριτικές περιοχές. Παράλληλα, υπογραμμίστηκε από κοινού ότι η ανάπτυξη αυτή οφείλει να προχωρά με απαρέγκλιτες προϋποθέσεις τον σεβασμό στο περιβάλλον, τη διαφάνεια, τη θεσμική νομιμότητα και την ανοιχτή διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες.
- Απόστολος Τουραλιάς (Πρόεδρος ΔΣ ΕΛΟΠΥ):
Στην τοποθέτηση του, έθεσε το θεμελιώδες ερώτημα του παραγωγικού μοντέλου που επιθυμεί να υποστηρίξει η κυβέρνηση.
Τόνισε ότι ο κλάδος στηρίζει έμπρακτα την ελληνική περιφέρεια και συνυπάρχει αρμονικά με τις τοπικές κοινωνίες, τις οποίες βλέπει ως συνεργάτες και όχι ως αντιπάλους, με απαρέγκλιτες προϋποθέσεις την ολοκληρωμένη χωροθέτηση, την περιβαλλοντική παρακολούθηση, τη διαφάνεια και τη γνήσια διαβούλευση.
Επεσήμανε ότι η 15ετής καθυστέρηση στην ολοκλήρωση του χωροταξικού σχεδιασμού (ΠΟΑΥ) λειτουργεί ως τροχοπέδη, καθηλώνοντας τους εθνικούς αναπτυξιακούς στόχους σε μηδενικούς ρυθμούς ανάπτυξης, παρά τον πολυετή στρατηγικό σχεδιασμό της Πολιτείας. «…Η υλοποίηση των θεσμοθετημένων ΠΟΑΥ δεν αποτελεί απειλή για άλλες δραστηριότητες, αλλά το όχημα για μια αρμονική και οργανωμένη συνύπαρξη με κανόνες και διαφάνεια…», τόνισε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, ανέδειξε τη σημασία της επόμενης προγραμματικής περιόδου 2028-2034, η οποία θα βασίζεται σε ολοκληρωμένα περιφερειακά σχέδια εταιρικής σχέσης για την εξασφάλιση χρηματοδοτήσεων, κάλεσε τους βουλευτές να συμβάλουν στη θεσμική ενδυνάμωση του κλάδου και δεσμεύτηκε για κατ’ ιδίαν συναντήσεις προκειμένου να απαντηθούν αναλυτικά όλα τα τεχνικά ερωτήματα των μελών της Επιτροπής.
- Σπύρος Γιαννουλάτος (αντιπρόεδρος ΕΛΟΠΥ):
«Η ελληνική τσιπούρα και το λαβράκι παράγονται με το χαμηλότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα διεθνώς και στο σύντομο μέλλον θα φέρουν την ανώτατη ευρωπαϊκή “πράσινη” σήμανση.» Εστιάζοντας στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, επεσήμανε ότι η ελληνική παραγωγή τσιπούρας και λαβρακιού εκπέμπει το λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα και έχει τη χαμηλότερη χρήση γλυκού νερού σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη εκτροφή ζώου ή ψαριού. Μάλιστα, προέβλεψε ότι στο άμεσο μέλλον τα προϊόντα του κλάδου θα φέρουν την ανώτατη «πράσινη» ευρωπαϊκή σήμανση (κλάσης Α).
- Ιωάννης Χεκίμογλου (Γενικός Γραμματέας ΕΛΟΠΥ & Διευθύνων Σύμβουλος ΜΠΑΣΤΙΑ ΑΕ):
Στην τοποθέτησή του με τίτλο «Τροφοδοτώντας την ανάπτυξη», υπογράμμισε ότι η περιφερειακή ανάπτυξη απαιτεί οργάνωση, όραμα και θεσμική θωράκιση, επισημαίνοντας με ανησυχία ότι από τις 27 ΠΟΑΥ που σχεδιάστηκαν το 2011, σήμερα, το 2026, έχουν ολοκληρωθεί μόλις 6. Ως πρότυπο μοντέλο επιτυχίας και οδηγό για τη χώρα, παρουσίασε την ΠΟΑΥ Θεσπρωτίας, η οποία στηρίζεται σε τέσσερις πυλώνες: το αυστηρό περιβαλλοντικό monitoring σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πατρών, την κυκλική οικονομία με τον πρώτο χώρο ανακύκλωσης απορριμμάτων μονάδων στην Ελλάδα, την κοινωνική συμμαχία μέσω καθαρισμού λιμανιών και ακτών, και τη σταδιακή, ελεγχόμενη ανάπτυξη με απόλυτη διαφάνεια στις αδειοδοτήσεις. Προειδοποίησε ότι το μοντέλο αυτό κινδυνεύει από τις θεσμικές αγκυλώσεις της κεντρικής διοίκησης και τις καθυστερήσεις των Δήμων στην απόδοση των μισθωμάτων, καταθέτοντας δύο καίριες, ρεαλιστικές προτάσεις: τη νομοθετική πρόβλεψη για χωρική ευελιξία και την κεντρική είσπραξη και αυτόματη απόδοση του μισθώματος μέσω της ΑΑΔΕ, ώστε να σπάσουν τα γραφειοκρατικά δεσμά.
«Το ερώτημα δεν είναι αν η υδατοκαλλιέργεια μπορεί να στηρίξει την ελληνική περιφέρεια. Το ερώτημα είναι αν η Πολιτεία θα τολμήσει να σπάσει τα γραφειοκρατικά δεσμά για να ακολουθήσει και η υπόλοιπη Ελλάδα.», σε αυτή τη δυνατή φράση συμπύκνωσε όλο το πολιτικό και οικονομικό μήνυμα της τοποθέτησής του,
- Δημήτρης Παπαπαναγιώτου (Μέλος ΕΛΟΠΥ, Διευθύνων Σύμβουλος ΚΙΤΩ Ιχθυοκαλλιέργειες Λέρου): \
“Δεν ζητάμε επιδόματα, ζητάμε τα εργαλεία για να συνεχίσουμε να παράγουμε, να προσφέρουμε δουλειές και να κρατάμε την ελληνική σημαία ψηλά στην οικονομία των ακριτικών νησιών.» Ο κ. Δημήτρης Παπαπαναγιώτου, παρουσίασε τη Λέρο ως υπόδειγμα της “παραγωγικής Ελλάδας” που επιμένει και αναπτύσσεται στις ακριτικές περιοχές. Η ιχθυοκαλλιέργεια λειτουργεί ως ο «πνεύμονας» του νησιού, προσφέροντας 100 μόνιμες και αξιοπρεπείς θέσεις εργασίας σε έναν τόπο όπου ο τουρισμός είναι εποχιακός, με έμφαση στη γυναικεία απασχόληση και τη στήριξη τοπικών οικογενειών. Κατέρριψε το αφήγημα περί σύγκρουσης με το περιβάλλον και τον τουρισμό, εξηγώντας ότι η δραστηριότητα επικεντρώνεται σε βιοτεχνικές ζώνες και βραχονησίδες, με απόλυτο σεβασμό στα διεθνή περιβαλλοντικά πρότυπα.
Η συζήτηση που ακολούθησε με τους βουλευτές ανέδειξε μια κοινή συνιστώσα: ο κλάδος της ελληνικής ιχθυοκαλλιέργειας, ως ένας από τους πιο εξωστρεφείς της εθνικής οικονομίας, έχει τη δυναμική να πρωταγωνιστήσει στη νέα προγραμματική περίοδο της Ε.Ε. (2028-2034), όπου η χρηματοδότηση θα εστιάζει πλέον απευθείας στις ολοκληρωμένες ανάγκες των περιφερειών.
Όπως είπε ο Πρόεδρος της Επιτροπής: Οι προκλήσεις για τον κλάδο στο άμεσο μέλλον, είναι πολλαπλές και η πολιτεία οφείλει να ανταποκριθεί διαμορφώνοντας ανάλογα χρηματοδοτικά και αναπτυξιακά εργαλεία.
Άμεση προτεραιότητα είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου κανόνων, με τη διαμόρφωση και θεσμοθέτηση των περιοχών οργανωμένης ανάπτυξης ιχθυοκαλλιέργειας. Θα πρέπει να επιταχυνθεί η έκδοση των σχετικών Προεδρικών Διαταγμάτων, για κάθε περιοχή, να μπορέσει να υπάρχει μια απρόσκοπτη λειτουργία και προοπτική ανάπτυξης περαιτέρω. Με αυτό τον τρόπο, θα υπάρχουν χωροταξικοί κανόνες για την ανάπτυξη της ελληνικής υδατοκαλλιέργειας κάτι που αποτελεί και προσωπική δέσμευση του Πρωθυπουργού. Δεν πρέπει να υπάρχουν κενά και προβλήματα που λειτουργούν αποτρεπτικά για την υλοποίηση επενδύσεων και συντηρούν παθογένειες και αδυναμίες ετών.”
Η Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Περιφερειών της Βουλής δεσμεύτηκε να εξετάσει τις προτάσεις που κατατέθηκαν και να τις προωθήσει στο επισπεύδον για τις ΠΟΑΥ Υπουργείο Ενέργειας και Περιβάλλοντος, αναγνωρίζοντας ότι η άμεση υλοποίηση των θεσμοθετημένων Περιοχών Οργανωμένης Ανάπτυξης Υδατοκαλλιεργειών, αποτελεί εθνική προτεραιότητα για την ασφάλεια δικαίου των επενδύσεων και την αειφορία των τοπικών κοινωνιών.
Σημείωση: Αντικείμενο της επιτροπής είναι η παρακολούθηση και ενημέρωση της Βουλής για τη λειτουργία των περιφερειακών οργάνων της Πολιτείας και ιδίως για ζητήματα σχεδιασμού και εφαρμογής της πολιτικής περιφερειακής ανάπτυξης.
