Από τα αντιβιοτικά και τις ιχθυοτροφές μέχρι τα ωμέγα-3 και το περιβαλλοντικό αποτύπωμα, γύρω από τα ψάρια εκτροφής κυκλοφορούν εδώ και χρόνια απόψεις που συχνά αντιμετωπίζουμε ως δεδομένες. Πόσες από αυτές, όμως, ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα;
“Εγώ παίρνω μόνο άγριο”
Αν αγοράζεις ψάρι, είναι σχεδόν βέβαιο ότι έχεις ακούσει αυτή τη φράση. Ίσως μάλιστα να την έχεις πει και ο ίδιος. Γιατί κάπου στην πορεία μάθαμε να συνδέουμε το “άγριο” με το φυσικό, το αυθεντικό και το υγιεινό και, από την άλλη, να αντιμετωπίζουμε το «εκτροφής» με μια μικρή ή μεγαλύτερη καχυποψία.
Και κάπως έτσι γεννήθηκαν ερωτήματα που περνούν από γενιά σε γενιά καταναλωτών: Μήπως τα ψάρια εκτροφής παίρνουν αντιβιοτικά; Τι ακριβώς τρώνε; Έχουν ωμέγα-3; Μήπως μεγαλώνουν με ορμόνες; Και πόσο επιβαρύνει τελικά η ιχθυοκαλλιέργεια τη θάλασσα;
Το ενδιαφέρον είναι ότι αρκετές από τις απαντήσεις απέχουν από όσα θεωρούμε αυτονόητα.
Η συζήτηση έχει πλέον και μια πολύ μεγαλύτερη διάσταση. Η ιχθυοκαλλιέργεια δεν αποτελεί μια περιφερειακή δραστηριότητα παραγωγής τροφίμων. Το 2022 σημειώθηκε μια ιστορική αλλαγή: για πρώτη φορά η παγκόσμια παραγωγή υδρόβιων ζώων από υδατοκαλλιέργεια για ανθρώπινη κατανάλωση ξεπέρασε την αντίστοιχη παραγωγή από αλιεία.
Ο λόγος έχει σημασία. Οι φυσικοί πληθυσμοί των ψαριών μπορούν να ανανεώνονται, όχι όμως απεριόριστα. Όταν η αλίευση ξεπερνά για μεγάλο διάστημα την ικανότητα ενός πληθυσμού να αναπαράγεται, η βιομάζα μειώνεται και, στις σοβαρότερες περιπτώσεις, τα αποθέματα μπορεί να οδηγηθούν σε εξάντληση.
Αυτό δεν κάνει αυτομάτως κάθε μορφή ιχθυοκαλλιέργειας βιώσιμη. Δείχνει, όμως, γιατί η συζήτηση για το πώς θα έχουμε στο μέλλον ψάρι στο τραπέζι μας χωρίς να ασκείται όλη η πίεση στους φυσικούς πληθυσμούς δεν μπορεί πλέον να γίνει χωρίς αυτήν.
Μύθος 1: “Τα ψάρια εκτροφής είναι γεμάτα αντιβιοτικά”
Είναι πιθανότατα ο πιο γνωστός μύθος. Μόνο που εδώ χρειάζεται να ξεχωρίσουμε δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα.
Ένα ψάρι είναι ζωντανός οργανισμός και, όπως κάθε ζώο, μπορεί κάποια στιγμή να αρρωστήσει και να χρειαστεί θεραπεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα αντιβιοτικά αποτελούν μέρος της καθημερινής διατροφής του ούτε, πολύ περισσότερο, ότι το ψάρι που αγοράζουμε είναι “γεμάτο” από αυτά.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση απαγορεύεται η χρήση αντιμικροβιακών με στόχο την ταχύτερη ανάπτυξη των ζώων. Όταν απαιτείται θεραπεία, αυτή πραγματοποιείται βάσει συγκεκριμένων κανόνων, με κτηνιατρική επίβλεψη, ανώτατα επιτρεπόμενα όρια καταλοίπων και περιόδους αναμονής πριν ένα προϊόν φτάσει στην αγορά, όπου αυτές απαιτούνται.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Νορβηγίας. Όταν τη δεκαετία του 1980 η ταχύτατη ανάπτυξη της εκτροφής σολομού συνοδεύτηκε από βακτηριακές ασθένειες και αυξημένη χρήση αντιβιοτικών, η απάντηση δεν ήταν περισσότερα φάρμακα. Η ανάπτυξη αποτελεσματικών εμβολίων οδήγησε σε μείωση της χρήσης αντιβιοτικών κατά περίπου 99%, την ώρα που η παραγωγή αυξανόταν.
Με απλά λόγια; Η κατεύθυνση της σύγχρονης ιχθυοκαλλιέργειας είναι πρόληψη αντί θεραπείας.
Πηγή – περισσότερα: news247.gr
